'Lauaxeta, ametsen egilea' erakusketa ibiltaria ireki du Euskal Abertzaletasunaren Museoak

Sabino Arana Fundazioaren Euskal Abertzaletasunaren Museoak 'Lauaxeta, ametsen egilea' erakusketa ibiltaria izango du ikusgai Bilbon martxoaren 12ra arte. Bizkaiko Foru Aldundiak antolatu du erakusketa, museoarekin lankidetzan, Esteban Urkiaga 'Lauaxeta' euskal olerkari eta idazlearen jaiotzaren 120. urteurrena gogoratzeko.

Erakusketaren aurkezpena astearte honetan egin dute Euskal Abertzaletasunaren Museoaren egoitzan, Bilboko Sabin Etxean, eta bertan izan dira Leixuri Arrizabalaga Bizkaiko Aldundiko bozeramaile eta Euskara, Kultura eta Kirol diputatua, Arantxa Tapia Sabino Arana Fundazioaren presidenteak, Jon Kortazar katedradun eta literatur kritikaria eta Miren Sorkunde Urkiaga Lauaxetaren ilobetako bat.

Arrizabalagak honela definitu du olerkari bizkaitarra: "Bizi izan zen garaiko pertsona oso berezia izan zen Lauaxeta: euskalduna, euskaltzalea, abertzalea, jeltzalea, kristaua, kazetaria, askatasunaren eta egiaren maitalea, europazalea eta demokrata".

Bere hitzetan, "Lauaxeta ezagutzeko modua ematen digun erakusketa hau memoria historikoari lotutako saio bat ere bada, eta nor garen eta nondik gatozen gogoratzeko aukera ematen digu".

Era berean, Tapiak Lauaxeta "poeta eta gudariaren oinarriak" nabarmendu ditu. "Euskadiren eta euskal erakundeen defentsarekin erabat engaiatuta zegoen, eta haren eraiketak duintasunaren, kulturaren eta erresistentziaren ikur bihurtu zuen, olerkariaren ahotsa isilarazteko ahaleginaren gainetik", azaldu du.

Gaineratu duenez, Lauaxeta jaio eta 120 urtera, "olerkariaren aldarriak zutik dirau gaur egun": "Lauaxetaren bizitzak eta lanak gogorarazten digute euskal kultura konpromisoan, sormenean eta gure hizkuntzaren nahiz gure memoria kolektiboaren defentsan funtsaturik eraiki dela".

ERAKUSKETA

Jon Kortazar katedradun eta literatur kritikariak aurkeztu du erakusketa. Hamar panelek osatzen dute, eta Lauaxetaren biografiaren mugarri nagusiak ezagutzeko ikusizko eta kontakizunezko ibilbidea eskaintzen dute.

Hala, panel bakoitzak Lauaxetaren "amets" handietako bat ekartzen du gogora: haurtzaroa, bokazio poetikoa, militantzia kulturala, konpromiso politikoa eta aberriaren esnatzea, gerraren zoritxarra etorri eta, 1937an, hil zuten arte.

Panelez gain, orain dela gutxi berreskuratutako dokumentu argitaragabeak eta bestelako materialak daude ikusgai erakusketan, hala nola Leizaola lehendakariaren testigantza, kartzelan sartu zuteneko erregistroa edo, 1938an, Bartzelonan erbestean zeuden euskal idazleen eskutik jaso zuen omenaldiaren lekukotasuna.

Proiektua bultzatuta, Bizkaiko Foru Aldundiak Lauaxeta eta bere ondare literario eta politikoa balioetsi nahi ditu, eta erakundeen konpromisoa berretsi memoria historikoaren eta euskal kulturaren hedapenaren alde. Erakusketa 10:00etatik 14:00etara bisita daiteke astelehen, astearte, ostegun eta ostiraletan, eta 10:00etatik 19:00etara asteazkenetan.