1 “Hezkuntzak” irudimena ere sor dezake eta askotan sortzen du. Begiak itxi eta amets egiteko, intuitzeko, erabakitzeko, baloratzeko, asmatzeko, geure burua zuzentzeko, arriskuak hartzeko, saiatzeko eta ausardiaz egindakoaz damutzeko aukera ere ematen digu. Dena erreala iruditu edo bihurtu dezake ere. Errealitate irrealean jolastu, eta alderantziz, bizitza erreala balitz bezala. Beno. Lerro hauek irakasle baten fikziozko argipena dira, edo izan daitezke, demagun baietz, irakasle jada ez dena, baina urte askotan izandakoa, nahiz eta iragan saiatua ia asmakikuzuntzat hartu. Inoiz existitu ez den gutun bati (3) argitalpena (2), inoiz izan ez den tutore batena. Baina ustez artikulu asmatu batengatik haserretu zen baina existitzen ez zen ama bati zuzendu zitekeena. Baina guztia guztiz erreala eta egiaztagarria izan liteke, bai, benetan: bere gaztaro sutsuan irakasle-tutore arduratsu eta konprometitu baten existentzia, ikasturte nahiko gatazkatsu baten amaieran, bere burua behartuta aurkitzen duena bere burua tutoretza ematen dion gelako ikasleen gurasoei ohar eta eskutitza edo gutun zabal bat idaztera. Eta egoera honetaz baliatuz eta norbaiten identifikazioa eragin zezaketen izenak eta xehetasunak alde batera utziz, erabakitzen du. Fikziozko ikastetxe Zuzendari ez-existentearen onespen eta baimenarekin, hain zuzen, ustezko artikulu gisa egunkari fiktizio batera bidaltzea. Eta existitzen ez den ustezko irakurle batek, Mertxek, protesta egiten du Egunkarirako Gutunak atalean, bere haserrea adieraziz. Asmatutako tutore-irakasle honek delako Mertxeri erantzuten dio eta argibide mota guztiak eskaintzen ditu argitaratutako artikuluari buruz.
Laburbilduz, irakurle maiteok, zuek erabaki dezakezue, demagun, lerro hauen zein zati den irreala edo fikzioa. Lerro hauek guztiak, ziurtatzen dizuet, bizitza bera bezain irrealak dira, ala ez, ez dakit ziur. Hezkuntza bere irudimenean bai.
2- “Guraso batzuei gutuna”ri buruz idatziak. “Mertxe maitea, lerro hauen bidez atal honetan idatzi dudan artikuluaren inguruan aipatu dituzun zenbait gai argitzen saiatuko naiz. Lehenik eta behin, adierazi nahi dizut hamarkadetan hezkuntzan aritu naizela, irakasle, tutore, ikasketa-buru eta zuzendari izan naizela hainbat lekutan. Bigarrenik, adierazi nahi dizut ikasturte honetan tutore gisa aritu naizela. Hirugarrenik, gutun hau ez dela inongo guraso zehatz bati zuzenduta. Haserretu zaituen artikuluaren edukia puzzle baten pieza txikien batura da, ziurtatzen dizut bizitza bera bezain erreala dela, eta ikasturte honetan eta aurrekoetan ikusi dudanaren ispilu zuzena. Ez ditut nire erantzukizunak saihestu, ezta gurasoak errudun jo ere; ez dut inor gutxiesten, baizik eta objektiboa, egiazkoa eta erreala dena sutsuki deskribatzen saiatzen ari naiz. Hala ere, eskerrik asko niri kontuak eskatzeagatik; eta ziurtatzen dizut zure aholkua kontuan hartuko dudala, zeren guztion esku dugu gauza asko hobetzea, eta bai, aurrera egin dezakegu hobetze helburu honetan.
3- “Guraso batzuei gutuna”. Ikasturtea amaitu da. Utz iezadazu ikasturte osoan zehar zure seme-alabaren tutore gisa zurekin izan ditudan komunikazio luze eta erregularretatik sortu diren gogoeta batzuk partekatzen. Ondorio batera iritsi naiz, eta sinets iezadazu, asko pentsatu dut, baina badakit ez dela zure gustukoa izango. Uste dut zure seme-alabak nerabe kontsentitu tipiko baten ezaugarriak dituela, gurasoei emozionalki xantaia egiteko eta nahi bezala manipulatzeko modua aurkitu duena, hain zuzen. Sinets iezadazu, oker egotea nahiko nuke. Zailtasunak ditut ulertzeko nola entzun ditzakezun nire ikasleak kontatzen dizkizun bertsio berezi bakoitzari erreakzionatu gabe, eta nola, gainera, sistematikoki ahultzen duzun tutore honen autoritatea zure seme-alabaren portaera txarrari mugarik ez jartzeko. Ondorio batera iritsi naiz, eta gertaerek baieztatzen didate, zuk, ekintzaz edo ekintzarik ezaz -ez dut aldez aurretik pentsatutako erabakirik hartu duzunik esan nahi- aspaldi utzi zenuela ama eta aita gisa duzun rolari zuzenki ekitea.
Eta uste dut, halaber, gaur egun, zure erantzukizunen esparruan, ez duzula inolako neurririk, ez hartu, ez hartzen. Ondorio batera iritsi naiz, eta egitateek baieztatzen didate, zuk, ekintzaz edo ekintzarik ezaz -ez dut aldez pentsatua hartu duzunik esan nahi, baina aspaldi utzi zenuen guraso gisa zuen eginkizuna. Eta uste dut, halaber, gaur egun, zuen erantzukizunen esparruan, ez duzuela zuen seme-alaben heziketa egokia, hitzaren zentzu zabalenean, laguntzeko inolako jarrera arduratsurik hartzen. Mugarik jarri gabe, pertsona ez-seguru eta intolerantzia sortzen laguntzen ari zarete, porrot txikienarekin erraz frustratzen dena, pertsona kapritxoso eta tiranoa. Ezin diozue zuen seme-alabari etengabe mesede egin, ezin didazue sistematikoki ahuldu haien aurrean, guztiz oker zaudete ni desprestigiatzean, eta ezin duzue itsu-itsuan sinesten jarraitu zuen seme-alaben irudimen sukartsu eta berekoian sartzen den guztia. “Meza bat ongi merezi du” esamolde eta ideia zuk eta zure seme-alabak garesti ordainduko duzuen akatsa da. Ez bultzatu haien zigorgabetasun sentsazioa; lagundu iezaiezu ulertzen konfiantza ahalegin etengabearen bidez irabazten dela. Hitz egin iezaiezu bizitzak eskubideak dituela, baina baita betebeharrak ere, eta eurek ere badituztela, eta bete behar dituztela. Ez utzi nahi dutenean ateratzen, telebista ikusten, ordenagailua erabiltzen, Tuenti, Facebook, TikTok eta zure seme-alabak ezartzen dizkizun beste gauza asko erabiltzen, ezetz esan behar diozulako besterik gabe, inolako murrizketarik, kontrolik, mugarik edo jarraibiderik gabe.
Irakatsi iezaiezu arauak hausteak ondorioak dituela benetako bizitzan. Gogoratu, diziplina pertsonal, ordena eta egitura minimorik gabe, ezin dela ezer egin. Ez jarraitu pentsatzen oraindik haur samurra eta delikatua dela, helduago direnean ikasiko duena, orduan beranduegi izango baita. Espero dut oker egotea, baina ez dut uste. Orain arte, guztiz onartu dut berak nahi ez duen guztiaren azken erantzule gisa aukeratu nautela, artifizialki sortutako itxaropen faltsuak asetzen ez dituen guztiaren errudun nagusia; laburbilduz, bere kapritxo betegabeak ezin hobeto egokitzen ez diren gauza guztien erantzule nagusia. Eta zer gertatzen da haien gabezia akademikoekin? Baina sinets iezadazu, arazoa zurea izango da oraindik, ez nirea, behintzat ez erabat. Begira, ez dut zure haurra-nerabe-gaztea ikusiko gehienez bi edo hiru urtez, baina jasan beharko duzu, bere besaulkian temati etzanda, bere ordenagailu eramangarriaren edo Play Station pantailaren aurrean nagi, alferrik eta aspertuta, nahi dutena egiten, nahi dutenean eta nahi dutenarekin. Gurasoen diru-laguntzaz biziko da, eta ezingo duzu ezer egin horren inguruan, aukera izan duzunean, zure erantzukizunak saihestu dituzulako. Haserretzen nau zure seme-alabak pentsatzeak, hain patetikoki, ni, bere tutorea, zu bezain erraz manipulatu, ahul, otzan eta aldakorra izan behar dudala. Eta, ez naizelako, nire arrakastak eta nire akatsek harritzen dute, eta harrokeriaz matxinatzen da inolako neurririk gabe. Kezkatzen nau. Ziurtatzen dizut urteetan zehar eredurik gabeko nerabeak ikusi ditudala, frustrazioari aurre egin ezinik, erortzen eta erretzen, gurasoen arduragabekeriagatik guztiagatik -ahalegin etengabearen esanahia ez dakiten nerabeak, frustrazioarekiko tolerantzia minimoa dutenak, eta hortzak estutu eta aurrera jarraitzeak zer esan nahi duen ez dakitenak-. Tristatzen nau.
Amaitzen ari naiz. Zinez espero dut egunen batean zurea den rola betetzea erabaki eta lortuko duzula. Eta utzi azken puntu bat: ez zara, ezin duzu izan itxurak egin, zure seme-alabaren parekoak, haserreraino toleranteak, zure inperfekzio intimoen eta bete gabeko ametsen ondorio. Barkatu, baina horixe da zinez sinesten dudana. Zuek, edo izan beharko zenukete, haien aita eta ama besterik ez zarete, ez gehiago eta ez gutxiago, eta garaia da horrela jokatzeko. Zure rola ezinbestekoa eta besterenezinezkoa da, zure lana ordezkaezina. Une hori iristen denean eta zure erantzukizuna hartzen duzunean, lasai egon zaitezke berriro ere zure esanetara egongo naizela behar duzun edozer gauzatarako, eta pozik egingo dudala. Jai zoriontsuak eta irailean arte. Zintzotasunez, Zure tutorea.
Hori da gutunaren amaiera. Irakurle estimatua, irakurri duzunaren zenbat ehuneko da erreala eta/edo irreala? Zuk zeuk esan eta erabaki. Eta bai, nostalgiaren pean erortzen den erretiratutako irakasle ohia naiz, oso saiatua bere garaitan. Bai, demagun egia dela.