Universia Fundazioak egindako azterlan baten arabera, desgaitasuna duten ikasleen % 60k uste du gainerako ikaskideek baino zailtasun gehiago izango dituztela goi-mailako prestakuntza amaitzean lana aurkitzeko.
Txostena, Desgaitasuna duten pertsonak Espainiako unibertsitate-sisteman sartzeari buruzko azterlana izena duena, aste honetan aurkeztu dute Salamancan, ONCE Fundazioaren Unibertsitatea eta Desgaitasuna VI. Biltzarraren barruan. Inkesta horiek Espainiako 57 unibertsitate publiko eta pribatutako 1.386 unibertsitario, irakasle eta langileri egin zaizkie, 2021-2022 ikasturtean.
Aztertutako ikasturtean 22.156 ikasle desgaitu izan ziren, hau da, Espainiako unibertsitario guztien % 1,6.
Enplegagarritasunari dagokionez, ikasleen % 15,6k adierazi du lan-orientazioa jaso duela enplegu-bulegoaren aldetik, eta, gizarteratze-mailari dagokionez, kontsultatutako ikasleen % 18k adierazi du goi-mailako prestakuntza-etaparen uneren batean diskriminatuta sentitu direla.
Diskriminazio horren arrazoiek hainbat arazorekin dute zerikusia, hala nola oztopo arkitektonikoekin edo curriculuma, azterketak edo materialak oro har ez egokitzearekin ( % 62,7), irakasleekiko harremanekin ( % 51), askotariko arazo eta zailtasunekin ( % 43,8), alderdi burokratikoekin ( % 43) edo beste ikasleekiko harremanetatik eratorritakoekin ( % 35,3).
Azken puntu horretan, gainerako ikasleekiko harremanean, desgaitasuna duten pertsonen ia % 20k uste du tratu-desberdintasunak daudela gainerako ikaskideen artean haiekin, desgaitasunik gabeko pertsonei ematen zaienarekin alderatuta.
Bildutako emaitzek erakusten dutenez, emakumeen % 13,1ek uste du emakume izateak zailtasun handiagoak ekarri dizkiola, eta uste du diskriminaziozko tratua jaso duela ikasketak egiteko garaian, nahiz eta talde horren % 14,4k ikasketetan zehar mantendu ziren.
Azterlan honen seigarren edizioa da, eta hamar urteko bilakaera izan du. Bertan, egileek ikusten dute desgaitasuna duten ikasleen proportzioak behera egiten duela prestakuntza-mailak aurrera egin ahala.
Hala, urritasuna duten graduko, lehen eta bigarren zikloko 22.156 unibertsitarioetatik, unibertsitatean jarraitzen duten ikasleen proportzioa jaisten ari da, graduko, lehen eta bigarren zikloko ikasleen % 1,3 izanik; portzentaje hori nabarmen jaisten da gainerako mailetan, graduondoko eta masterreko % 0,1eraino eta doktoregoko % 0,1eraino.
Desgaitasun nabarmenaren mota (ikasleen % 34,1) desgaitasun fisikoa edo organikoa da, ondoren adimen- edo garapen-desgaitasuna (ikasleen % 13,3), zentzumen-desgaitasuna ( % 10,9) eta, azkenik, desgaitasun psikosoziala edo osasun mentala (ikasleen % 4).
Talde honetan gehien eskatzen diren ikasketak Gizarte eta Lege Zientzietakoak dira lehenik; STEM karrerak (zientziak, teknologia, ingeniaritza eta matematika) bigarrenik; eta Arte eta Humanitateetako ikasketak hirugarrenik.
Azterlan honek aztertutako ikasturtean, desgaitasuna duten ikasleen % 51,9k unibertsitate presentzialetan egin zituzten ikasketak, eta % 48,1ek urrutitik.
Parte hartu duten 57 unibertsitateetatik 55ek ( % 96,5) desgaitasunen bat duten pertsonen arretaz arduratzen den zerbitzu bat dute, gehienak errektoreordetzaren baten mendekoak, batez ere ikasleenaren mendekoak.