Frankismoaren aurkako omenaldia

Gasteizko erakundeek omenaldia egin diete frankismoak udalerrianerail eta errepresaliatu zituen pertsona guztiei

31.03.2021 | 23:53
Frankismoaren aurkako omenaldia

Frankismoaren biktimek badute Gasteizen ere omenaldi berezia. Izan ere, hiriak eta lurraldeak ez dituzte biktima horiek guztiak ahazten, eta atzo omenaldia egin zen, Gasteizko alkate Gorka Urtaran eta Ramiro Gonzalez Arabako ahaldun nagusiak parte hartu zutelarik. Haiekin batera izan zen Pedro Elosegi, Arabako Batzar Nagusietako lehendakaria.

Hala, Arabako erakundeek, Udalak, Foru Aldundiak eta Batzar Nagusiak bat egin zuten frankismoaren biktima guztien oroitzapenarekin,Udalak ezarritako Frankismoaren Biktimen Oroitzapen eta Aitorpeneko eguna zela eta. Politikari horiez gain, Maider Etxebarria, Ana Oregi eta Iñaki Gurtubai alkateordeak, Ana Agirre Justizia sailburuordea eta Udaleko alderdi politiko guztien bozeramale eta ordezkariak ere izan ziren ekitaldian. Guztiek, elkarrekin, Teodoro Gonzalez de Zarate, 1931 eta 1936 bitartean hiriko alkatea izan zena, gogoratu zuten. 1937ko martxoaren 31n, tropa frankistek fusilatu zuten alkate hori Azazetako portuan, matxinadaren aurkako beste 15 talderekin batera. Horien artean zegoen Gasteizko zinegotzi sozialista, Juan Francisco Diaz de Arcaya.

Ekitaldi hori, aurreko urteetan bezala, eguerdiko hamabietan egin zen, Posta kalearen eta Agirre Lehendakariaren plazaren arteko elkargunean, Isiltasunean oihuka eskulturaren ondoan. Eskulturak errepresio frankistaren eta diktaduraren biktima guztiak gogorarazten ditu ordutik.

Oroitzapenean Gerra Zibiletik eta diktadura frankistatik urte asko igaro diren arren, bertan sortu zen hilketa guztien mina ez da desagertzen. Zauria ez da itxi, eta hori oraindik ere nabaritzen da gerra hartan maite izan zituztenak galdu zituzten senideen adierazpenetan. Horregatik, atzoko bilerara berriro ere eta beste urtebetez, euren hildakoei omenaldi irmoa egin nahi izan zieten herritarrak hurbildu ziren. Izan ere, koronabirusaren pandemiak ez du eragotzi omenaldi hori Gasteizen egitea. Hain zuzen, iaz, koronabirusak eragindako osasun-pandemia sortu zen urtea izan arren, egun hori ere ospatu zen, beranduago ospatu arren.

Orduan, osasun-alerta sortu berria zela eta, Arabako Foru Aldundiaren atzeko In Memorian monumentuaren inguruan egin zen ekitaldia. Eremu horri Bosque de luz deritzo, eta formatu mugatu batekin ospatu egin behar izan zen. Garai hartan ere, erakundeek herritarrei dei egin zieten oroimen horretan lore bat jar zezaten monolitoaren ondoan, eta, horren ondorioz, bertara hurbildu ziren herritar anonimoak, erakundeetako ordezkariekin batera, bertan bere loreak uzteko.

Hala, aurten, urtero egiten den bezala, Arabako erakundeetako bozeramaileek "egia, erreparazioa eta justizia" eskatu zuten frankismoaren biktima guztien alde. Gertatu zen guztiaren egia ezagutzeko eta pertsona horiek aitortzeko beharra ere gogorarazi zuten. Izan ere, nabarmendu zuten bezala, oraindik ere badira biktimak areketan edo senitartekoetan, gerra zibilean zehar desagertutako edo hildako senitartekoen gorpua non dagoen ez dakitenak. Hain zuzen, Arabako Foru Aldundian, Ramiro Gonzalezek behin baino gehiagotan gogoratu eta aitortu du erakunde honek lanean jarraitzen duela egia osoa jakiteko. Eta egiaren bila, eta Gerra Zibilean bizia galdu zuten pertsona guztien omenez, Arabako eta Gasteizko herritarrak berriro elkartu ziren atzo, senide guztiak babesteko eta herritarren artean oraindik zauriak uzten dituen gerra ahanzturan ez uzteko, atzo Gasteizko eta Arabako erakundeek gogorarazi zutenez omenaldi horretan.

Xehetasunez

Eguna. Frankismoaren biktimek badute Gasteizen ere omenaldi berezia. Izan ere, hiriak eta lurraldeak ez dituzte biktima horiek guztiak ahazten, eta atzo omenaldia egin zen, Gasteizko alkate Gorka Urtaran eta Ramiro Gonzalez Arabako ahaldun nagusiak parte hartu zutelarik. Haiekin batera izan zen Pedro Elosegi, Arabako Batzar Nagusietako lehendakaria. Hala, Arabako erakundeek, Udalak, Foru Aldundiak eta Batzar Nagusiak bat egin zuten frankismoaren biktima guztien oroitzapenarekin,Udalak ezarritako Frankismoaren Biktimen Oroitzapen eta Aitorpeneko eguna zela eta. Politikari horiez gain, Maider Etxebarria, Ana Oregi eta Iñaki Gurtubai alkateordeak, Ana Agirre Justizia sailburuordea eta Udaleko alderdi politiko guztien bozeramale eta ordezkariak ere izan ziren ekitaldian.

Egiaren bila. Aurten, urtero egiten den bezala, Arabako erakundeetako bozeramaileek "egia, erreparazioa eta justizia" eskatu zuten frankismoaren biktima guztien alde. Gertatu zen guztiaren egia ezagutzeko eta pertsona horiek aitortzeko beharra ere gogorarazi zuten. Izan ere, nabarmendu zuten bezala, oraindik ere badira biktimak areketan edo senitartekoetan, gerra zibilean zehar desagertutako edo hildako senitartekoen.

Urtea

1937

Ekitaldian Maider Etxebarria, Ana Oregi eta Iñaki Gurtubai alkateordeek, Ana Agirre Justizia sailburuordeak eta udaleko alderdi politiko guztietako bozeramaile eta ordezkariek ere hartu dute parte. Bertan, 1931 eta 1936 urteen artean hiriko alkate izandako Teodoro Gonzalez de Zarate gogoratu zuten; izan ere, 1937ko martxoaren 31n fusilatu zuten tropa frankistek Azazetako mendatean.